Een steenschotten terras aanleggen: hier moet je op letten

Een steenschotten terras is een houten terras van grote, stevige schotten die oorspronkelijk werden gebruikt om stenen op te laten drogen. Je legt de schotten op een vlakke, stevige ondergrond en op draagbalken, zodat het hout niet rechtstreeks op de aarde ligt.

Vooral gebruikte schotten geven een terras een doorleefde uitstraling. Ze zijn zwaar en kunnen splinters of cementresten bevatten. De keuze van het hout en een goede onderconstructie bepalen daarom voor een groot deel hoe prettig en lang je het terras kunt gebruiken.

Welke steenschotten zijn geschikt voor een terras?

Houten steenschotten zijn verkrijgbaar in verschillende houtsoorten, maten en afwerkingen. Voor een terras zijn vooral deze verschillen van belang:

• Hardhout: schotten van bijvoorbeeld azobé zijn stevig en kunnen lang meegaan. Ze zijn vaak zwaarder en duurder dan schotten van naaldhout.
• Naaldhout: schotten van bijvoorbeeld grenen zijn meestal goedkoper. Het hout is zachter en kan sneller slijten, splinteren of rotten.
• Geschuurd of ongeschuurd: geschuurde schotten voelen gladder aan en zijn prettiger als je op blote voeten loopt. Ongeschuurde schotten vragen meer werk voordat je ze comfortabel kunt gebruiken.
• Gebruikt of nieuw: gebruikte schotten hebben vaak een verweerde kleur en sporen van hun eerdere gebruik. Nieuwe schotten hebben doorgaans een gelijkmatiger uiterlijk.

Bekijk gebruikte schotten op losse planken, diepe scheuren, uitstekende delen en hout dat zacht of aangetast is. Cementresten en een stalen rand kunnen bij het uiterlijk horen, maar het loopvlak moet wel veilig en voldoende vlak zijn.

Er bestaan ook kunststof steenschotten. Die vragen ander onderhoud dan hout en hebben een andere uitstraling. Let bij die keuze op de draagkracht en de manier waarop de leverancier plaatsing adviseert.

Een steenschotten terras aanleggen in vijf stappen

Een terras van steenschotten is zelf te leggen, maar de platen zijn zwaar. Werk daarom met minstens twee personen en maak vooraf een legplan. Zo zie je waar schotten samenkomen en waar ze ondersteuning nodig hebben.

1. Meet het terras op. Bepaal de gewenste lengte en breedte en vergelijk die met de afmetingen van de schotten. Probeer zo te plannen dat je zo min mogelijk hoeft te zagen.
2. Maak de ondergrond stevig en vlak. Verwijder losse begroeiing en werk kuilen weg. Een verdichte fundering met gebroken puin en stabilisatiezand biedt een stevige basis. Voor een eenvoudiger terras kunnen stoeptegels op een vlakke ondergrond dienen als steunpunten.
3. Plaats de draagbalken. Leg balken op de stabiele steunpunten, niet rechtstreeks op vochtige aarde. Zorg dat de constructie stevig ligt en dat regenwater weg kan lopen, ook van de woning af.
4. Verdeel de ondersteuning. Leg de balken dwars op de draagrichting van de schotten. Als praktische richtlijn wordt vaak maximaal 35 centimeter tussen de balken aangehouden. Ondersteun ook de uiteinden en naden van de schotten. De benodigde afstand hangt af van het schot en de belasting.
5. Leg en bevestig de schotten. Plaats ze op de balken en zorg dat ze stabiel liggen. Bevestig ze aan de onderconstructie met geschikte bevestigingsmiddelen. Laat ruimte voor de werking van het hout en voorkom dat water op het terras blijft staan.

De draagbalken verdienen evenveel aandacht als de schotten zelf. Als de onderbouw wegzakt of te weinig steun geeft, kan het terras ongelijk worden of gaan bewegen. Bij een verhoogd terras of twijfel over de draagkracht is hulp van een vakman verstandig.

Wat kost een terras van steenschotten?

Een houten steenschot kost als richtlijn ongeveer 25 tot 100 euro per stuk, exclusief btw en plaatsing. De prijs hangt onder meer af van de houtsoort, de afmetingen en of het schot al geschuurd is. Hardhout kost meestal meer dan naaldhout.

De prijs per schot vertelt niet alles over de kosten van het terras. Een groter schot dekt meer oppervlak, maar kan ook lastiger te vervoeren en te leggen zijn. Vergelijk daarom de afmetingen en bereken hoeveel schotten je voor jouw terras nodig hebt.

Tel ook de kosten voor draagbalken, steunpunten, bevestigingsmiddelen en eventueel funderingsmateriaal mee. Laat je het werk doen, dan komen daar arbeidskosten bij. Bezorging kan bij zware schotten eveneens verschil maken in de totaalprijs.

Voordelen en nadelen van een steenschotten terras

Het grootste voordeel is het uiterlijk: gebruikte schotten hebben een eigen kleur en structuur. Met grote platen kun je ook snel een flink oppervlak bedekken. Kies je voor gebruikte schotten, dan geef je bestaand materiaal een tweede leven.

Daar staan een paar praktische nadelen tegenover. Schotten zijn zwaar en lastig alleen te verplaatsen. Gebruikte exemplaren verschillen soms in maat en vlakheid, waardoor een strak legpatroon meer werk kan zijn. Hout kan bij vochtige omstandigheden glad worden en splinters geven.

Een terras van steenschotten is minder geschikt als je een volledig egaal oppervlak zonder naden wilt. Ook op een plek waar het hout lang nat blijft, is de kans op problemen groter. Een open onderconstructie helpt het hout na een regenbui te drogen.

Veeg bladeren en vuil regelmatig weg en borstel groene aanslag weg met water. Werk splinters bij met schuurpapier. Houtolie is een optie als je het uiterlijk wilt beïnvloeden, maar verandert de verweerde kleur mogelijk.

Veelgestelde vragen over steenschotten op het terras

Wat leg je onder steenschotten?
Leg de schotten op stevige draagbalken, met daaronder een vlakke en stabiele basis. Dat kan een verdichte fundering zijn of, bij een eenvoudige aanleg, een ondergrond met stoeptegels als steunpunten. Zo ligt het hout niet direct op de aarde.

Hoe lang gaan steenschotten mee?
Als richtlijn gaan grenen schotten ongeveer 10 jaar mee en azobé schotten met goede zorg tot ongeveer 20 jaar. De werkelijke levensduur hangt af van de staat bij aankoop, de onderconstructie en hoeveel vocht het hout te verduren krijgt.

Zijn gratis steenschotten te krijgen?
Soms worden gebruikte schotten gratis aangeboden, bijvoorbeeld door iemand die ze uit een tuin verwijdert. Het aanbod wisselt. Let bij zulke schotten vooral op rot, losse onderdelen en het vervoer: ook gratis schotten zijn zwaar.

Kun je steenschotten direct op zand leggen?
Dat is voor een houten terras geen goede keuze. Het hout blijft dan langer vochtig en kan sneller aangetast raken. Draagbalken op stevige steunpunten houden de schotten van de grond en geven lucht eronder.

Meet je terras en de schotten vóór aankoop goed op. Een legplan met steun onder de naden voorkomt dat je na het plaatsen van de zware platen de constructie alsnog moet aanpassen.